Học TS để làm gì?

0
264

Cần giải nghĩa lại danh xưng TS

Theo PGS.TS Phạm Thanh Phong (Trường ĐH Tôn Đức Thắng, hiện là Giáo sư thỉnh giảng tại Đại học Dongguk, Hàn Quốc), để tăng cường chất lượng TS ở VN thì trước hết, cần định vị lại danh xưng TS trong môi trường học thuật.

Học vị TS phải được hiểu như một học vị bác học được giải nghĩa từ châu Âu chứ không cho nên được hiểu có giá trị nói kết quả cuối cùng của các kỳ thi của văn hóa Khổng Giáo. Cần phải nhận biết giữa hai loại TS: Một là các TS danh dự dành cho các người có đóng góp về học thuật, chính trị và đáp ứng các tiêu chí của đại học tuy nhiên chưa được qua 1 sự kiện học TS nào của trường đó.

Loại thứ hai là TS con người đang bàn tới, là các người phải có các dự án tìm hiểu, luận án chứa đựng các tìm hiểu có tính học thuật độc sáng, các nội dung này đã được xuất bản trên các tạp chí bác học có các giai đoạn bình duyệt chỉnh tề.

Trước đó, trong cuộc hội thảo về tăng cường chất lượng huấn luyện TS hồi đầu tháng 11, GS Trần Văn Nhung, Tổng thư ký Hội đồng chức danh giáo sư chính quyền cũng nêu lên phương châm này.

Theo ông Nhung, quy chế huấn luyện TS trước hết cần phải bày tỏ rõ giải nghĩa thế nào là TS. “Trong các giai đoạn làm tìm hiểu sinh và khi bảo quản để được cấp bằng TS thì dứt khoát chẳng thể không có sáng kiến, không có cái mới, dù tình trạng có giá trị khác nhau“.

PGS. TS Vũ Lan Anh, Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Luật HN cũng xách định, để tăng cường chất lượng huấn luyện TS cần định vị rõ mục đích huấn luyện TS.

Phải định vị huấn luyện TS là huấn luyện nhà bác học có giá trị tìm hiểu, có giá trị đóng góp cho nhà nước và có khả năng hội nhập” – bà Lan Anh nói.

Cũng tại cuộc hội thảo này, Thứ trưởng Bùi Văn Ga cũng xách định một trong các nguyên nhân khiến chất lượng huấn luyện TS ở VN thời lượng qua có hư hỏng về chất lượng là do người học không định vị được mục đích của việc học TS.

NCS là huấn luyện ra các nhà tìm hiểu với các trí tuệ mới chứ không phải huấn luyện kỹ năng làm nghề. Nhiều NCS không định vị được rõ động cơ, mục đích này cho nên dẫn đến chất lượng không bảo đảm” – ông Ga phân tách.

Thị trường sẽ tự thải loại bằng TS “rởm”

TS Lê Tiến Dũng, một người có đa dạng thời lượng trải nghiệm tại các nhà xưởng huấn luyện tìm hiểu sau ĐH ở ngoại quốc cho rằng, mấu chốt của hư hỏng chất lượng huấn luyện TS có giá trị không nằm ở các quy định về “đầu vào” hay “đầu ra” mà ở vị trí con người đang bổ nhiệm dựa vào bằng cấp.

Chung quy lại, cộng đồng và nơi giao dịch sẽ tự điều chỉnh nếu như các người có bằng TS kém chất lượng không được bổ nhiệm. Khi đó, các người học sẽ tự biết để không chạy theo các bằng cấp kém chất lượng nữa” – ông Dũng nói.

Theo ông Dũng, khi đòi hỏi về các bằng TS kém chất lượng giảm đi, người học chỉ tìm đến các nhà xưởng huấn luyện có đáng tin cậy thì các nhà xưởng huấn luyện cũng tự biết bản thân phải làm gì.

Thị trường sẽ tự điều chỉnh nếu các người có bằng TS rởm không được bổ nhiệm.

GS Trần Văn Nhung cũng từng share, con người không cần phải có quá đa dạng TS, “quý hồ tinh bất quý hồ đa”. “Ở các nước TS sẽ về trường ĐH, viện tìm hiểu chứ làm công tác giám sát thì không cần (bằng TS – PV). Ở bản thân bổ nhiệm một người xa lại ưu tiên có bằng TS“.

Cơ quan giám sát không nhất thiết phải có bằng TS, chỉ cần tinh thông luật định, thái độ cao và làm việc hiệu năng cao chứ không cần chạy theo cái bằng” – ông Nhung nói.

Đồng phương châm, TS Nguyễn Nam Trân, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên, ĐHQG TP.HCM, hiện đang làm việc tại Mỹ nói rằng, tại các nước Âu, Mỹ, các người có bằng TS ở các trường đại học không có chất lượng thì chẳng thể nào xin hữu dụng.

Khi nộp đơn xin việc, cty sẽ chuyển bộ hồ sơ của hạt giống cho một cty chuyên xác minh lý lịch. Việc đối đáp xin việc diễn ra trong đa dạng ngày, đi qua mấy vòng cho nên rất dễ kiểm định. Vì vậy, khó có chuyện người không đáng được qua mặt được người tuyển người làm việc” – ông Trân share.

Tuy nhiên, theo ông Trân, tại các đất nước này, số liệu về chất lượng huấn luyện các trường cho đến các công khai bác học của các TS đều khá công khai, chỉ cần tìm kiếm trên gooogle 5 phút là có giá trị biết được chất lượng của trường đến đâu. Vì vậy, ở VN, thi hành điều này không dễ.

Trong khi đó, GS Nguyễn Đình Đức, Trưởng ban huấn luyện, ĐHQGHN thì cho rằng, các người có bằng TS vẫn có giá trị bổ nhiệm vào các vị trí đứng giám sát được. Quan trọng là TS có bản chất hay không.

Nếu như TS bản chất, có đầy đủ hiểu biết cộng với khả năng, lớn lên từ nhà xưởng, có từng trải thì khi tuyển chọn lựa có giá trị ưu tiên tuyển chọn lựa người có bằng TS. Tuy nhiên, ở VN đa dạng khi tiêu chí tuyển chọn lựa không được sử dụng đúng. Đôi khi bằng TS là điều cần phải có cần để bổ nhiệm” – ông Đức nói.

Theo ông Đức, mấu chốt của hư hỏng là ở việc trọng dụng đúng người có khả năng, trọng dụng đúng cán bộ, khi đó, cộng đồng sẽ tự phân hóa. “Ở ngoại quốc, các TS không có khả năng thì bổng nhiên sẽ bị loại khỏi các phòng thí nghiệm, chẳng thể nào trụ được“.

Theo kê khai của Cục Thông tin KHCN, Bộ KHCN, hiện giờ, VN đang có hơn 24,5 ngàn TS, trong đó chỉ có khoảng 12,3 ngàn TS đang làm ghiên cứu bác học (tức làm tác vụ tìm hiểu tại các trường ĐH, viện tìm hiểu và các trung tâm R&D của công ty…)

Theo chỉ tiêu huấn luyện TS của các nhà xưởng huấn luyện gồm các viện, trường, mỗi năm, VN có thêm từ 1.000-1.500 TS mới được cấp bằng.

Sẽ lấy trình độ TS ASEAN làm chuẩn

Theo Lê Văn

Báo vietnamnet